fa مراتب معرفتی تاریخ فرهنگی و کاربست آن در تاریخ‌نگاری معماری مفهوم سازي نظريه پردازي در معماری و شهرسازی اسلامی Conceptualization of theorizing in Islamic architecture and urban ism پژوهشي Original Article <div style="text-align: justify;">تاریخ فرهنگی به عنوان نوعی تاریخ، دارای مفروضاتی است که برخی انتزاعی‌تر و عام‌‌تر و برخی عینی‌تر و جزئی‌تر هستند؛ درواقع این پیش‌فرض‌ها به مراتب مختلفی از معرفت تعلق دارند. اختلاط میان این سطوح می‌تواند استفاده از تاریخ فرهنگی در حوزه‌های دیگر همچون تاریخ معماری را دچار آشفتگی کند. از این رو پژوهش حاضر می‌کوشد در وهلۀ اول مراتب معرفتی تاریخ فرهنگی را تبیین کند و در وهلۀ دوم الزامات هر مرتبه را برای کاربستِ تاریخ فرهنگی در تاریخ معماری روشن کند. بنابراین مطالعۀ حاضر بدنبال پاسخ به دو پرسش است: 1- مفروضات تاریخ فرهنگی در هر مرتبۀ معرفتی چیست؟ 2- الزامات این مفروضات در نگارش یک تاریخ فرهنگی معماری چیست؟ روش تحقیق، استدلال منطقی از نوع سامانه‌ای-گفتمانی و روش گردآوری اطلاعات کتابخانه‌ای است. براساس مطالعات صورت گرفته، تاریخ فرهنگی در مرتبۀ فلسفه، متعلق به فلسفۀ تحلیلی تاریخ بوده و با نفی فلسفی هگل همراه است؛ در مرتبۀ پارادایم، انتقادی است و در سطح نظریه باید مبتنی بر نظریه‌های فرهنگی و انتقادی پیش رود.</div> <div style="text-align: justify;">Cultural history is a complex field with abstract and concrete assumptions that vary in their epistemic levels. When applied to domains such as architecture, confusion can arise from intermixing these levels. current study addresses this issue by clarifying the epistemic levels of cultural history and identifying the necessary hierarchical order for its application in the history of architecture. Specifically, our research seeks to answer two questions: what are the assumptions of cultural history at each epistemic level, and what are the requirements for applying these assumptions in writing a cultural history of architecture? The methodology utilized involves a systematic and discursive approach to logical reasoning, with data sourced primarily from library resources. Our analysis has revealed that cultural history, when viewed through a philosophical lens, falls under the umbrella of the analytical philosophy of history. A philosophical rejection of Hegelian characterizes this perspective thought. At the paradigmatic level, our findings indicate a critical stance, and at a theoretical level, a foundation in cultural and critical theories is necessary.</div> تاریخ فرهنگی, تاریخ معماری, مراتب معرفتی, فلسفۀ تاریخ, پارادایم تاریخ‌نگاری, نظریه و تاریخ Cultural history, Architectural History, Philosophy of History, Paradigm of Historiography, Cultural Theory, Eepistemic Levels 285 306 http://ciauj-tabriziau.ir/browse.php?a_code=A-10-24-7&slc_lang=fa&sid=1 Marzieh Sabet Eghlidi مرضیه ثابت اقلیدی marzie.sabet67@gmail.com 10031947532846007985 0009-0007-4326-1074 No Architecture Department, Architecture and Urbanism Faculty, Tabriz Islamic Art University, Tabriz, Iran گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران Ahad Nejad Ebrahimi احد نژاد ابراهیمی ahadebrahimi@tabriziau.ac.ir 10031947532846007986 10031947532846007986 Yes Architecture Department, Architecture and Urbanism Faculty, Tabriz Islamic Art University, Tabriz, Iran گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران Leila Medghalchi لیلا مدقالچی l.medghalchi@gmail.com 10031947532846007987 10031947532846007987 No Architecture Department, Architecture and Urbanism Faculty, Tabriz Islamic Art University, Tabriz, Iran گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران