fa تحلیل تاثیر عوامل اقتصادی و فرهنگی بر ابعاد بازشوهای مسکونی: مطالعه موردی مناطق 2 و 11 تهران مطالعات تطبیقی معماری و شهرسازی در حوزه فرهنگی ایران the comparative studies of Architecture and Urbanism in the realm of Cultural Iran پژوهشي Original Article <div style="text-align: justify;">نمای ساختمان‌های مسکونی در کلان‌شهرها افزون بر شکل‌دهی به سیمای شهری، بازتابی از وضعیت فرهنگی و اقتصادی ساکنان به شمار می‌آید و در ادراک فضایی و اجتماعی شهر نقش مهمی ایفا می‌کند. ابعاد بازشوها از عناصر مهم نمای ساختمان‌ها به شمار می‌روند که علاوه بر تأثیر عوامل اقلیمی و زیبایی‌شناسی، تحت‌تأثیر عوامل اقتصادی و فرهنگی چون توان مالی خانوار و شیوه‌های زندگی فرهنگی قرار دارند. باتوجه‌به نقش بازشوها در ارتقاء کیفیت زیستی و ایجاد ارتباط میان فضای داخلی و محیط پیرامونی، بررسی عوامل مؤثر بر ابعاد بازشوها از منظر فرهنگی و اقتصادی ضرورت دارد. این پژوهش از نظر هدف در زمره پژوهش‌های کاربردی قرار گرفته و از نظر ماهیت، توصیفی - همبستگی با رویکردی تحلیلی است. در بخش کتابخانه‌ای، شاخص‌ها و مفاهیم نظری مرتبط با نما و بازشوهای مسکونی بررسی شده و در بخش میدانی، ۴۸ نمونه از دو منطقه ۲ و ۱۱ تهران، باتوجه‌به شاخص‌های اقتصادی و فرهنگی مانند سطح درآمد و سبک‌های طراحی نما انتخاب و نسبت پنجره به دیوار نما با استفاده از نرم‌افزار AutoCAD اندازه‌گیری شد. داده‌ها با نرم‌افزار SPSS تحلیل شدند و علاوه بر تحلیل آماری، نتایج با تفسیرهای فرهنگی - اجتماعی تکمیل گردید. نتایج حاصل ازین پژوهش نشان می‌دهد که ابعاد بازشوها در منطقه ۲ به طور معنی‌داری بیشتر از منطقه ۱۱ است که با درنظرگرفتن یکسان بودن شرایط اقلیمی، تأثیر عوامل فرهنگی و اقتصادی برجسته می‌شود. در مناطق برخوردارتر، میزان آزادی عمل طراحان در استفاده از بازشوهای بزرگ‌تر و تجمل‌گرایی در طراحی نما بیشتر است و این یافته‌ها با پدیده نوظهور میل به تظاهر و نشان‌دادن تمکن مالی در جامعه ایران مرتبط است که در تضاد با پیشینه تاریخی و فرهنگی کشور قرار دارد و در راستای روندهای مشابه جهانی قابل‌تفسیر است.</div> <div style="text-align: justify;">Facades of residential buildings in megacities not only shape the urban landscape but also reflect the cultural and economic status of inhabitants, playing a significant role in the spatial and social perception of the city. Window openings are among the key elements of building facades that, in addition to being influenced by climatic and aesthetic factors, are shaped by economic and cultural aspects such as household income and culturally-informed design practices. Considering the role of window openings in enhancing living quality and mediating the relationship between interior and surrounding spaces, examining the factors affecting their dimensions from cultural and economic perspectives is essential. This study is categorized as applied research and adopts a descriptive&ndash;correlational approach with an analytical perspective. In the literature review phase, theoretical concepts and indicators related to facades and residential openings were examined. In the fieldwork phase, 48 samples from Districts 2 and 11 of Tehran were selected based on economic and cultural indicators, including income level and fa&ccedil;ade design practices, and the window-to-wall ratio (WWR) of each fa&ccedil;ade was measured using AutoCAD. The collected data were analyzed using SPSS, and the results were complemented with cultural and social interpretations.The findings indicate that window openings in District 2 are significantly larger than in District 11. Given the similar climatic conditions across both areas, the impact of cultural and economic factors is emphasized. In more affluent areas, greater economic capacity allows designers increased freedom in using larger window openings and adopting more luxurious facade design strategies and these findings are associated with the emerging phenomenon of conspicuous consumption and the display of financial capability in Iranian society, contrasting with historical and cultural precedents, while aligning with similar global trends.</div> نمای ساختمان‌های مسکونی, نسبت پنجره به دیوار, عوامل اقتصادی, عوامل فرهنگی, مناطق شهری تهران Residential Building Facades, Window-to-Wall Ratio (WWR), Cultural Factors, Economic Factors, Tehran Urban Areas 0 0 http://ciauj-tabriziau.ir/browse.php?a_code=A-10-1374-1&slc_lang=fa&sid=1 Nastaran Davatgaran Taghipour نسترن دواتگران تقی‌پور nastarandavatgaran@yahoo.com 10031947532846008502 0009-0002-4899-5484 Yes Department of Architecture and Urban Planning, Tabriz Islamic Art University, Tabriz, Iran گروه معماری وشهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران Farhad Ahmadnejad فرهاد احمدنژاد f.ahmadnejad@tabriziau.ac.ir 10031947532846008503 10031947532846008503 No Department of Architecture and Urban Planning, Tabriz Islamic Art University, Tabriz, Iran گروه معماری وشهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران Sobhan Soltangheys سبحان سلطان‌قیس sobhansg.79@gmail.com 10031947532846008504 0009-0001-3250-2019 No Department of Architecture and Urban Planning, Tabriz Islamic Art University, Tabriz, Iran گروه معماری وشهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران