fa ترجیحات بانوان در طراحی بالکن‌های مسکونی با تأکید بر حفظ حریم بصری شناسايي شكل زندگي مبتني بر سه مولفه کالبد، سبک زندگی و مفاهیم - معانی Identifying the way of life based on the three components of the body, lifestyle and concepts - meanings پژوهشي Original Article <div style="text-align: justify;">حفظ محرمیت بصری در بالکن‌های مسکونی از مهم‌ترین دغدغه‌های ساکنان شهری به‌ویژه بانوان است و می‌تواند نقش تعیین‌کننده‌ای در احساس امنیت، آسایش و رفتارهای فضایی ایفا کند. این پژوهش با رویکردی آمیخته (کمّی-کیفی) و با هدف شناسایی مؤلفه‌ها و راهکارهای مؤثر در ارتقای محرمیت بالکن‌ها در بافت‌های مسکونی تهران انجام شد. داده‌ها از طریق پرسشنامه در میان ۴۲۶ شرکت‌کنندۀ خانم، گردآوری و با استفاده از نرم‌افزارهای SPSS و MAXQDA تحلیل شدند. تحلیل محتوای متعارف به‌کار گرفته شد و داده‌ها به دو تم اصلی تقسیم شدند: موانع بصری فیزیکی و طراحی ساختاری بالکن. در میان کدهای استخراج‌شده، دیوار جان‌پناه بلند با 12.87% و پوشش‌های سبز (گل و گیاه) با 10.18% بیشترین فراوانی را به خود اختصاص دادند. سایر راهکارها شامل محصوریت با حفاظ، شیشه‌های رفلکت‌دار و دودی، عناصر متحرک مانند پرده و سایبان، و دیوارهای متخلخل نیز گزارش شدند. در بخش طراحی ساختاری، جهت‌گیری مناسب بالکن، فاصله با همسایگان و عمق مناسب به‌عنوان عوامل مهم مطرح شدند. همچنین به‌منظور تعیین سطح محرمیت، الگوهای رایج پوشش زنان در مواجهه با محارم و نامحرم بررسی و معرفی گردید. یافته‌ها نشان می‌دهد که اولویت اصلی شرکت‌کنندگان، کاهش دید در سطوح پایین‌تر بالکن و محصوریت ناحیه تحتانی، در کنار تمایل به استفاده از پوشش‌های سبز برای ایجاد حس دلنشین است. محدودیت مطالعه در آشنایی محدود پاسخ‌دهندگان با فناوری‌ها و الگوهای نوین بود که پیشنهاد می‌شود در مطالعات آینده با نمایش تصویری و نمونه‌های واقعی بررسی شود. نتایج می‌تواند مبنایی ارزشمند برای معماران و طراحان شهری در طراحی بالکن‌هایی باشد که هم محرمیت و هم کیفیت زیباشناختی را تأمین کنند.</div> <div style="text-align: justify;">Rapid population growth and escalating housing demand in Tehran have significantly increased building density, resulting in apartment complexes with high levels of overlooking. This severely compromises the visual privacy of residential balconies, causing many residents to abandon these spaces or obstruct them with heavy curtains and solid materials. This mixed-methods study aims to identify the crucial architectural components and effective strategies needed to enhance visual privacy in residential balconies, specifically from the perspective of female residents. Data were collected through an online questionnaire from 426 women in Tehran and analyzed using SPSS and MAXQDA. The findings reveal a significant behavioral shift: while women prefer relaxed clothing in the secure presence of family, they adopt highly modest attire when exposed to the public gaze. To mitigate this discomfort, participants strongly prioritized physical visual barriers. The most requested features were tall, solid parapet walls for lower-body concealment and the integration of natural green covers. Furthermore, appropriate balcony depth and private orientation were highly valued. The study concludes that visual privacy is indispensable for the successful utilization of balconies. Architects should employ a synergistic approach, combining solid lower-body barriers with flexible, natural upper-body screens to create functional, private semi-open spaces.</div> بالکن مسکونی, محرمیت بصری, موانع بصری, پوشش بانوان Residential Balcony, Visual Privacy, Visual Barriers, Women’s Clothing 0 0 http://ciauj-tabriziau.ir/browse.php?a_code=A-10-1435-1&slc_lang=fa&sid=1 Mehdi Sheikhi Nashalji مهدی شیخی نشلجی mehdisheikhi1994@gmail.com 10031947532846008470 0009-0001-1215-8003 No Department of Architecture, School of Architecture and Environmental Design, Iran University of Science and Technology, Tehran, Iran گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم وصنعت ایران، تهران، ایران Fatemeh Mehdizadeh Saradj فاطمه مهدیزاده سراج mehdizadeh@iust.ac.ir 10031947532846008471 10031947532846008471 Yes Department of Architecture and Preservation, School of Architecture and Environmental Design, Iran University of Science and Technology, Tehran, Iran گروه مرمت و معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم وصنعت ایران، تهران، ایران