fa تحلیل نقش عوامل کالبدی و فضایی مراکز آموزشی و تحقیقاتی معماری و شهرسازی در بهره‌وری کارکنان مطالعات تطبیقی معماری و شهرسازی در حوزه فرهنگی ایران the comparative studies of Architecture and Urbanism in the realm of Cultural Iran پژوهشي Original Article <div style="text-align: justify;"><span style="line-height:2;"><span style="font-size:12px;">هدف اصلی طراحی فضاهای اداری، خلق فضایی است که کارکنان در آنجا به بهترین نحو به انجام وظیفه بپردازند. در میان عوامل مؤثر بر بهره‌وری کارکنان، عوامل محیطی و کالبدی دارای نقش مهمی هستند و این نقش در مراکزی که در حوزۀ دانش و پژوهش فعالیت می‌کنند، اهمیت بیشتری دارد. زیرا بهره‌وری نیروی کار در این الگوهای کاری نقش پررنگ تری دارد. با توجه به نقش عوامل محیطی و اهمیت مراکز پژوهشی در میان فضاهای اداری، هدف این پژوهش، تبیین مدل ارتباط متغیرهای محیطی مؤثر بر بهره‌وری کارکنان در مراکز تحقیقاتی و پژوهشی است. پژوهش از حیث هدف، توسعه&lrm;ای و از نظر روش توصیفی محسوب می شود. پس از مطالعات اسنادی، 31 متغیر اولیه استخراج شد و با استفاده از روش دلفی بر مبنای آراء خبرگان، به 16 متغیر کاهش یافت. سپس، مطابق مدل ویشر در 3 سطح، طبقه‌بندی شد. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسش نامه و محدودۀ مطالعه شامل 4 مرکز تحقیقاتی معماری و شهرسازی در شهر تهران است. در تحلیل استنباطی، برای آزمون فرضیات، از روش تحلیل عاملی تأییدی (CFA) &nbsp;و تحلیل مسیر به روش حداقل مربعات جزئی (PLS) در محیط نرم افزار LISREL.10.2 استفاده شد. یافته‌های تحقیق نشان داد که ابعاد فیزیکی، عملکردی و روانی محیط کار بر بهره‌وری کارکنان مراکز تحقیقات معماری و شهرسازی تهران مؤثر است. در این میان، مهم‌ترین عوامل فیزیکی به ترتیب شامل دما و تهویه، نویز و آکوستیک، نور و ارگونومی، مهم‌ترین عوامل عملکردی به ترتیب شامل چیدمان دفاتر کار، ابعاد و تناسبات، سازمان فضایی، طبیعت‌گرایی و شفافیت و مهم‌ترین عوامل روانی به ترتیب شامل حریم خصوصی، امنیت، تعاملات و مالکیت هستند. همچنین الگوی کاری، بیشترین رابطه را با عوامل روانی دارد و ارتباط معناداری با عوامل فیزیکی ندارد.</span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-weight:normal">The primary goal of designing office spaces is to create an environment where employees can perform their tasks optimally. Among the factors that affect employee productivity, environmental and physical factors play a significant role, and this role is particularly important in research centers where knowledge creation and research activities are conducted. This is because the productivity of the workforce plays a more prominent role in these work patterns. Considering the role of environmental factors and the importance of research centers among office spaces, the aim of this paper is to elucidate a conceptual model of the relationship between environmental variables that affect employee productivity in research centers. The research is developmental in terms of its purpose and descriptive in terms of its method. After a review of the literature, 31 initial variables were extracted and reduced to 16 variables based on expert opinions using the Delphi method. The variables were classified into three levels according to Whisler&#39;s model. The data collection tool was a questionnaire, and the study population included 4 architecture and urban research centers in Tehran. In the inferential analysis, confirmatory factor analysis (CFA) and partial least squares (PLS) path analysis were used to test the hypotheses using the LISREL.10.2 software. The findings of the research showed that the physical, functional, and psychological dimensions of the work environment have a significant impact on the productivity of employees in Tehran&#39;s architecture and urban research centers. Among these, the most important physical factors are, in order: temperature and ventilation, noise and acoustics, lighting and ergonomics. The most important functional factors are, in order: office layout, dimensions and proportions, spatial organization, naturalism and transparency. The most important psychological factors are, in order: privacy, security, interactions, and ownership. The work pattern also has the strongest relationship with psychological factors and no significant relationship with physical factors</span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:13.0pt"><span b="" mitra="" style="font-family:"><span style="font-weight:normal">.</span></span></span><span style="font-weight:normal"></span></span></div> طراحی فضاهای اداری, عوامل کالبدی, عوامل محیطی, بهره‌وری کارکنان, مراکز تحقیقات معماری Office space design, physical factors, environmental factors, employee productivity, architecture research centers 115 131 http://ciauj-tabriziau.ir/browse.php?a_code=A-10-1164-1&slc_lang=fa&sid=1 Milad Fathi میلاد فتحی info@miladfathi.ir 10031947532846007001 10031947532846007001 No Department of Architecture, Borujerd Branch, Islamic Azad University, Borujerd, Iran گروه معماری، واحد بروجرد، دانشگاه آزاد اسلامی، بروجرد، ایران Hassan Sajjadzadeh حسن سجادزاده sajadzadeh@basu.ac.ir 10031947532846007002 10031947532846007002 Yes Department of Urbanism, Faculty of Art and Architecture, Bu-Ali Sina University, Hamedan, Iran گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه بو علی سینا، همدان، ایران