تکتونیکِ آجر در مسجد حکیمِ اصفهان - فرهنگ معماری و شهرسازی اسلامی
سال 8، شماره 1 - ( 6-1402 )                   جلد 8 شماره 1 صفحات 0-4 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Khakbaz N, Rahimzadeh M, Foroutan M, Hamzehloo S. Brick tectonic in Hakim mosque of Isfahan. CIAUJ 2023; 8 (1) :4-0
URL: http://ciauj-tabriziau.ir/article-1-471-fa.html
خاکباز نرگس، رحیم زاده محمدرضا، فروتن منوچهر، حمزه لو سارا. تکتونیکِ آجر در مسجد حکیمِ اصفهان. فرهنگ معماری و شهرسازی اسلامی. 1402; 8 (1) :4-0

URL: http://ciauj-tabriziau.ir/article-1-471-fa.html


1- دانشجوی دکتری، گروه معماری، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
2- استادیار، گروه معماری، دانشگاه هنر، تهران، ایران ، m.rahimzade@art.ac.ir
3- استادیار، گروه معماری، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران
4- استادیار، گروه معماری، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران
چکیده:   (276 مشاهده)
تکتونیک یکی از مفاهیم نظری مطرح و روشی برای مطالعه تاریخ معماری است که در آن مفاهیم دوگانه فن و هنر وجود دارد. در معماری اسلامی ایران تا اواخر قاجار این توجه توأمان در بناهای آجری مشهود بود؛ اما قواعد آن شناخته شده نبود. با ورود مصالح جدید از اواخر قاجار تعامل فن و هنر فراموش گردید و معماریِ ایران با بحرانِ عدم شناخت قواعد فنی و هنری تکتونیکی مواجه شد. سؤال اصلی این است که پژوهش قواعدِ فنی و هنری آجر در مسجد حکیم اصفهان چگونه است؟ و هدف شناخت تکتونیک آجر به جهت شناخت معماری اسلامی ایران است. به¬منظور شناخت تکتونیک آجر براساس پارادایم معرفت‌شناسی تفسیرگرا، تحلیل محتوای کیفی با جهت‌گیری تبیینی و براساس نظریۀ کارل بتیچر و گاتفرید زمپر، برمبنای اطلاعات کتابخانه‌ای با مراجعه به اسناد و به¬صورتِ میدانی، ویژگی‌های فنی و هنری تکتونیک آجر در مسجدِ حکیم اصفهان به دلیلِ آجرکارهای برجسته آن مطالعه ‌شده است. با تحلیل محتوایِ کیفی آشکار گردید معماری آجری ایران تحت قواعدِ تکتونیکی در سه مقیاسِ کلیتِ معماری (کلی)، مفصل‌بندی (میانی) و پوسته‌های آرایه‌ای (خرد)، شکل گرفته است. در هر سه مقیاسِ کلان (شکلی- سازه‌ای)، مفصل‌بندی (اتصال سطوح، ستون‌ها و قوس‌ها) در مقیاس میانی، مفصل‌بندی (جداکننده‌های سطح)، پوسته‌های آرایه‌ای و آرایه‌ای- سازه‌ای در مقیاس خرد، ویژگی‌های فنی با هنری در ارتباط و تعامل هستند. این تعامل تحتِ قواعدِ تکتونیکی ساخت فنی و هنری را در معماری آجری ایران در مسجد حکیم اصفهان 10- 13‌ ه‍ ق نشان می‌دهد و بیانگر فرهنگِ ساخت استروتامیک در معماریِ آجری ایران و تأییدی بر نظریه تکتونیک گاتفرید زمپر است.
متن کامل [PDF 2403 kb]   (176 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: مفهوم سازي نظريه پردازي در معماری و شهرسازی اسلامی
دریافت: 1402/2/24 | پذیرش: 1402/8/13 | انتشار الکترونیک: 1402/9/12

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به فرهنگ معماری و شهرسازی اسلامی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2024 CC BY-NC 4.0 | Culture of Islamic Architecture and Urbanism Journal

Designed & Developed by : Yektaweb